Süfrələrin vazkeçilməzi ilə bağlı mühüm xəbərdarlıq: Üzüm kimlərə uyğun deyil?

Payız aylarında süfrələrdə tez-tez rast gəlinən üzüm həm dadı, həm də tərkibindəki faydalı maddələrlə seçilir. Lakin şirin meyvə olduğu üçün onun qəbul miqdarına diqqət etmək də vacibdir.

TodayPress TV xəbər verir ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı sağlam qidalanmanın bir hissəsi kimi bütöv meyvələrin qəbulunu tövsiyə edir. Üzüm də bu qidalar sırasındadır. Onun tərkibində əsasən karbohidratlar və təbii şəkərlər, eyni zamanda su, lif, kalium və müxtəlif bitki mənşəli faydalı maddələr var.

ABŞ Kənd Təsərrüfatı Departamentinin məlumatlarına görə, 100 qram təzə qırmızı və ya yaşıl üzümdə təxminən 69 kilokalori, 18,1 qram karbohidrat, 15,5 qram şəkər, 0,9 qram lif və 0,7 qram zülal var. Üzümün təxminən 80 faizini isə su təşkil edir.

Üzüm şirəsi ilə bütöv üzüm eyni deyil

Üzümün tərkibində təbii şəkər çox olsa da, bütöv meyvədəki şəkəri şirniyyat və şəkərli içkilərə əlavə edilən şəkərlə eyniləşdirmək düzgün deyil.

Bütöv üzüm lif və meyvənin təbii quruluşunu qoruyur. Şirə hazırlandıqda isə bu struktur əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir. ÜST meyvə şirələrindəki şəkərləri sərbəst şəkərlər kateqoriyasına daxil edir və onların qəbulunun məhdudlaşdırılmasını tövsiyə edir.

Bu səbəbdən bir ovuc bütöv üzüm ilə böyük stəkan üzüm şirəsi orqanizmə eyni şəkildə təsir göstərmir.

Tünd üzümün fərqi nədir?

Xüsusilə qırmızı və qara üzüm sortları polifenollarla zəngindir. Bu maddələrə antosianinlər, flavonoidlər, fenol turşuları və resveratrol daxildir.

Resveratrol əsasən üzümün qabığında, bəzi digər faydalı bitki maddələri isə çəyirdəklərində daha çox olur. Üzüm polifenollarının ürək-damar sistemi ilə bağlı bəzi göstəricilərə, o cümlədən damarların fəaliyyətinə müəyyən təsir göstərə biləcəyi barədə elmi məlumatlar mövcuddur. Lakin bu təsir insanın ümumi qidalanmasından, qəbul edilən miqdardan və fərdi xüsusiyyətlərdən asılıdır.

Yaşıl, yoxsa qara üzüm?

Həm açıq rəngli, həm də tünd rəngli üzüm sağlam qidalanmanın tərkib hissəsi ola bilər.

Qırmızı və qara üzümün qabığında, xüsusilə antosianinlər olmaqla, daha çox piqment və müəyyən bitki mənşəli maddələr olur. Açıq rəngli sortların isə fərqli tərkibə malik bitki maddələri var. Buna görə yaşıl üzümün faydasız, tünd üzümün isə mütləq daha faydalı olduğunu söyləmək düzgün deyil.

Diabeti olanlar üzüm yeyə bilər?

Üzümün tərkibində kifayət qədər karbohidrat olduğu üçün onun qəbulu qan şəkərinin yüksəlməsinə səbəb ola bilər. Lakin bu, diabeti olan insanların üzümü tamamilə rasiondan çıxarmalı olduğu anlamına gəlmir.

Burada porsiyanın ölçüsü, gün ərzində qəbul edilən digər karbohidratlar, müalicə planı və insanın üzümə fərdi reaksiyası nəzərə alınmalıdır.

Karbohidrat qəbulunu hesablayan şəxslər üzümü də gündəlik qidalanma planına daxil etməlidirlər. Üzüm seçilərkən bütöv meyvəyə üstünlük vermək, şirəni isə məhdudlaşdırmaq daha məqsədəuyğundur.

Kimlər üzümə daha çox diqqət etməlidir?

Əksər insanlar üçün üzüm müxtəlif və balanslı qidalanmanın bir hissəsi ola bilər. Bununla belə, diabeti olan və ya karbohidrat qəbuluna nəzarət edən şəxslər porsiyaya diqqət etməlidirlər.

Arıqlamağa çalışan insanların da böyük porsiyalarda üzüm yeməsi əlavə kalori və şəkər qəbulunu artıra bilər. Eyni zamanda üzüm şirəsi, doşab, kişmiş və mürəbbənin birlikdə tez-tez qəbul edilməsi gün ərzində alınan şəkərin miqdarını nəzərəçarpacaq dərəcədə artıra bilər.

Kiçik uşaqlara isə bütöv üzüm verərkən xüsusi diqqətli olmaq lazımdır. Üzüm uşaqlar üçün boğulma təhlükəsi yarada bilən qidalar sırasındadır və yaşa uyğun formada hazırlanmalıdır.

Nəticə olaraq, üzüm faydalı qidalarla zəngin meyvə olsa da, onun şirinliyini nəzərə almaq vacibdir. Ən yaxşı seçimlərdən biri bütöv üzümü ölçülü porsiyada qəbul etmək və onu müxtəlif meyvə, tərəvəz və digər bitki mənşəli qidalarla zəngin balanslı rasionun bir hissəsi kimi saxlamaqdır.

Kübra Musayeva