Qulaqda küy nədən xəbər verir? - Səbəblər və çıxış yolları
Qulaqda kənardan gəlməyən səs eşitmək bir çox insanın qarşılaşdığı problemlərdən biridir. Bu səs bəzən cingilti, vızıltı, uğultu, fit və ya xışıltı şəklində hiss olunur. Tibbdə bu vəziyyət tinnitus adlanır.
TodayPress TV xəbər verir ki, tinnitus özü ayrıca xəstəlik deyil, müxtəlif səbəblərlə ortaya çıxa bilən bir simptomdur. Bəzi insanlarda qulaqda yaranan küy qısa müddət davam edir və öz-özünə keçir. Digərlərində isə uzun müddət davam edərək yuxuya, diqqətə və gündəlik həyata təsir göstərə bilər.
Qulaqda küyün əsas səbəbləri hansılardır?
Tinnitusun yaranmasına səbəb olan amillər kifayət qədər müxtəlifdir. Ən çox rast gəlinən səbəblərdən biri güclü səsə məruz qalmaqdır. Konsertlərdə, gecə klublarında və ya səs-küylü iş mühitində uzun müddət qalmaq qulaqdakı eşitmə sisteminə zərər verə və sonradan küyə səbəb ola bilər.
Bundan başqa, yaşla əlaqədar eşitmə zəifləməsi də tinnitusla müşayiət oluna bilər.
Qulaq kiri də bəzi hallarda küyə səbəb olur. Qulaq kanalında kirin həddindən artıq toplanması səsin ötürülməsinə təsir göstərə və küy, tutulma və eşitmənin zəifləməsi yarada bilər.
Digər mümkün səbəblər arasında qulaq infeksiyaları, orta qulaq problemləri, çənə oynağındakı pozuntular və baş-boyun nahiyəsindəki bəzi problemlər də var.
Bəzi dərmanlar da tinnitusla əlaqələndirilir. Xüsusilə müəyyən dərmanların yüksək dozaları qulaqda küy yarada bilər. Buna görə yeni dərman qəbuluna başladıqdan sonra belə simptom yaranarsa, bunu həkimə bildirmək vacibdir.
Stress və yuxusuzluq da təsir edə bilər
Qulaqda küy hər zaman yalnız qulaqla bağlı problem olmur. Stress, narahatlıq və yuxusuzluq tinnitusun daha çox hiss edilməsinə səbəb ola bilər.
İnsan sakit mühitdə olduqda və ətrafda başqa səslər olmadıqda qulaqdakı küy daha nəzərəçarpan görünə bilər. Xüsusilə gecə yatarkən bunun daha güclü hiss edilməsi mümkündür.
Bu isə bəzi insanlarda yuxuya getməyi çətinləşdirir. Yuxusuzluq və stress artdıqca tinnitus daha çox hiss olunur və beləliklə, bir növ dövr yaranır.
Qulaqda küy zamanı nə etmək olar?
İlk növbədə küyün səbəbini müəyyənləşdirmək vacibdir. Bunun üçün qulaq-burun-boğaz həkiminə müraciət etmək, lazım gəldikdə eşitmə müayinəsindən keçmək tövsiyə olunur.
Əgər problem qulaq kirindən, infeksiyadan və ya başqa müalicə oluna bilən səbəbdən qaynaqlanırsa, əsas səbəbin aradan qaldırılması küyün azalmasına kömək edə bilər.
Güclü səsdən qorunmaq da mühüm addımlardan biridir. Qulaqlıqla yüksək səviyyədə musiqi dinləməkdən və uzun müddət səs-küylü mühitdə qalmaqdan mümkün qədər uzaq durmaq lazımdır.
Gecələr küy daha çox hiss olunursa, tam səssizlik əvəzinə zəif fon səsindən istifadə etmək bəzi insanlarda rahatlıq yarada bilər. Məsələn, sakit musiqi, fan səsi və ya digər neytral fon səsləri diqqətin qulaqdakı küyə yönəlməsini azalda bilər.
Stressin idarə olunması, normal yuxu rejimi və kofein qəbulunun azaldılması da bəzi insanlarda simptomların daha az narahatedici olmasına kömək edə bilər.
Tinnitusun müalicəsi mümkündürmü?
Tinnitusun müalicəsi onun səbəbindən asılıdır. Əgər küy konkret tibbi problemdən qaynaqlanırsa, həmin səbəbin müalicəsi simptomun azalmasına və ya aradan qalxmasına gətirib çıxara bilər.
Səbəb müəyyən edilmədikdə isə müalicənin əsas məqsədi küyün insanın gündəlik həyatına təsirini azaltmaqdır. Eşitmə zəifliyi olan bəzi insanlarda eşitmə cihazları, səs terapiyası və psixoloji dəstək kimi yanaşmalardan istifadə edilə bilər.
Vacib məqam budur ki, tinnitus üçün hər kəsə uyğun vahid müalicə yoxdur. İnternetdə və ya sosial şəbəkələrdə təqdim olunan müxtəlif preparat və üsulları həkim məsləhəti olmadan sınamaq düzgün deyil.
Hansı hallarda həkimə təcili müraciət edilməlidir?
Qulaqda küy qəfil başlayıbsa və xüsusilə eşitmənin qəfil azalması və ya itməsi ilə birlikdə müşahidə olunursa, gecikmədən tibbi yardım almaq lazımdır.
Küy yalnız bir qulaqda davamlı şəkildə yaranırsa, ürək döyüntüsü ilə eyni ritmdə hiss olunursa, başgicəllənmə, tarazlıq pozuntusu, qulaq ağrısı və ya digər nevroloji əlamətlərlə müşayiət olunursa, həkim müayinəsi vacibdir.
Ümumilikdə, ara-sıra yaranan və qısa müddətdə keçən qulaq küyü çox vaxt ciddi problem olmaya bilər. Lakin simptom davamlıdırsa, güclənirsə və ya həyat keyfiyyətinə təsir göstərirsə, səbəbini müəyyənləşdirmək üçün mütəxəssisə müraciət etmək ən doğru addımdır.
Qulaqda yaranan hər küyü “keçib gedər” deyə gözardı etmək olmaz. Çünki bəzən sadə bir səbəbdən yaranan tinnitus, bəzən isə mütləq araşdırılmalı olan başqa problemin əlaməti ola bilər.
Kübra Musayeva