Çayın faydasını yoxa çıxaran səhv: Mütəxəssislər xəbərdarlıq etdi

Çay müntəzəm istehlak edildikdə ürək və qan damarlarının sağlamlığına müsbət təsir göstərə bilər. Lakin onun hansı növünün seçilməsi, dəmlənmə tündlüyü və hətta içilmə temperaturu da sağlamlıq baxımından əhəmiyyət daşıyır.

TodayPress TV xəbər verir ki, bu barədə “ScienceDaily” nəşri Journal of Internal Medicine jurnalında dərc olunan araşdırmaya istinadən məlumat yayıb.

Tədqiqatda Çində yaşayan 485 934 yetkin insan iştirak edib. Onlar orta hesabla 9,05 il ərzində müşahidə olunublar. Bu müddət ərzində iştirakçılar arasında müxtəlif damar xəstəliklərinin 14 863 halı qeydə alınıb.

Araşdırmanın nəticələrinə görə, müntəzəm çay içən insanlarda bir sıra damar xəstəliklərinin ümumi riski çay içməyənlərlə müqayisədə 11 faiz daha aşağı olub.

Gündə neçə fincan çay içmək lazımdır?

Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, çayın miqdarı da əhəmiyyətlidir. Ən aşağı hesablanmış risk gündə təxminən 6-8 fincan çay içənlər arasında müşahidə olunub.

Bununla belə, alimlər bu nəticənin hər kəsin gündə mütləq 6-8 fincan çay içməli olduğu anlamına gəlmədiyini vurğulayıblar. Araşdırma müşahidə xarakteri daşıdığı üçün çayın xəstəliklərin qarşısını birbaşa aldığını sübut etmir.

Qara, yoxsa yaşıl çay?

Araşdırmada qara çayın damar xəstəliklərinin aşağı riski ilə daha davamlı əlaqə göstərdiyi müəyyən edilib. Yaşıl çayla bağlı nəticələr isə nisbətən zəif olub.

Hər iki çay eyni bitkidən – Camellia sinensis – əldə edilsə də, hazırlanma üsulları fərqlidir. Qara çay daha intensiv oksidləşməyə məruz qalır, yaşıl çayın istehsalında isə bu proses məhdudlaşdırılır.

Çayın tərkibində olan polifenollar antioksidant xüsusiyyətlərinə görə alimlərin diqqətini çəkir. Bu bitki birləşmələrinin hüceyrələrin müəyyən zədələnmə proseslərindən qorunmasına və damarların fəaliyyətinə müsbət təsir göstərə biləcəyi ehtimal olunur.

Çayın tündlüyü də əhəmiyyətlidir

Məlum olub ki, orta tündlükdə çay içənlərdə damar xəstəlikləri ilə əlaqəli risk daha aşağıdır. Bu isə daha tünd çayın mütləq daha faydalı olmadığını göstərir.

Çayı çox isti içmək təhlükəli ola bilər

Araşdırmanın ən diqqətçəkən nəticələrindən biri içkinin temperaturu ilə bağlıdır. Alimlər müəyyən ediblər ki, həddindən artıq isti, yandırıcı temperaturda çay içmək damar xəstəlikləri riskinin artması ilə əlaqələndirilir.

Çox isti içkilər ağız boşluğunun və həzm sisteminin toxumalarını yüksək temperatura məruz qoya bilər. Bununla belə, tədqiqatçılar bu əlaqəni izah edən konkret bioloji mexanizm müəyyən etməyiblər. Həmçinin çayın hansı temperaturdan etibarən zərərli hesab oluna biləcəyini dəqiqləşdirməyiblər.

Sağlam həyat tərzi də mühüm rol oynayır

Araşdırmada siqaret istifadəsi və fiziki aktivliyin də damar sağlamlığı ilə əlaqəsi qiymətləndirilib. Ən aşağı risk müntəzəm çay içən, siqaret çəkməyən və fiziki aktiv olan iştirakçılar arasında müşahidə edilib.

Tədqiqatçılar vurğulayıblar ki, sağlamlığın qorunması üçün yalnız bir qida və ya içkiyə güvənmək düzgün deyil. Düzgün qidalanma, fiziki aktivlik və zərərli vərdişlərdən uzaq durmaq kompleks yanaşmanın əsas hissələridir.

Qeyd: Araşdırma çay içmək ilə damar sağlamlığı arasında əlaqə olduğunu göstərir, lakin səbəb-nəticə əlaqəsini sübut etmir.

Kübra Musayeva