Şəkəri kəsəndə ilk 30 gündə bunlar baş verir

Şəkəri kəsəndə ilk 30 gündə bunlar baş verir
09.10.2026 04:33 Sağlamlıq

Şəkərdən imtina etmək və ya əlavə şəkərin qəbulunu əhəmiyyətli dərəcədə azaltmaq orqanizmdə bir sıra dəyişikliklərə səbəb ola bilər. Bu dəyişikliklər hər insanda eyni formada və eyni sürətlə baş vermir. Xüsusilə ilk günlərdə şirin qidalara istək arta, sonrakı həftələrdə isə enerji səviyyəsi və qidalanma vərdişlərində dəyişikliklər müşahidə oluna bilər.

Burada söhbət meyvə, tərəvəz, süd və digər təbii məhsullarda olan şəkərdən deyil, əsasən şirniyyat, şirin içkilər, peçenye, tort və digər məhsullara əlavə edilən şəkərdən gedir.

İlk 3 gün: Şirin istəyi arta bilər

Şəkəri azaltmağa başladıqda ən çox hiss olunan dəyişikliklərdən biri şirin qidalara istəyin artmasıdır. Xüsusilə müntəzəm olaraq şirin qidalar qəbul edən insanlarda ilk günlərdə desert, şokolad və şirin içkilərə qarşı güclü istək yarana bilər.

Bəzi insanlarda baş ağrısı, yorğunluq, əsəbilik və diqqəti toplamaqda çətinlik də müşahidə edilə bilər. Bu əlamətlər hər kəsdə baş vermir və çox vaxt qidalanma rejiminin ümumi dəyişməsi ilə əlaqəli olur.

Bu mərhələdə kifayət qədər su içmək, zülal və liflə zəngin qidalar qəbul etmək toxluq hissinin qorunmasına kömək edə bilər.

4-7-ci günlər: Dad duyğusunda dəyişiklik

Şirin qidaların miqdarı azaldıqca insanın dad duyumu da dəyişə bilər. Əvvəllər normal görünən bəzi məhsullar daha şirin dadmağa başlayır.

Məsələn, şəkər əlavə edilməyən qatıq və ya çay əvvəlkindən fərqli dada bilər. Bir müddət sonra isə meyvələrin təbii şirinliyi daha aydın hiss oluna bilər.

Bu dövrdə şirin qidalara olan istək bəzi insanlarda azalmağa başlayır.

İkinci həftə: Enerji səviyyəsində fərq

Şəkərli qidaların tez-tez qəbul edilməsi qan şəkərinin sürətli yüksəlib sonra azalmasına səbəb ola bilər. Əlavə şəkərin azaldılması ilə qidalanma daha balanslı olduqda enerji səviyyəsində daha sabitlik hiss edilə bilər.

Bu, xüsusilə gün ərzində tez-tez şirin qida qəbul edən insanlarda nəzərə çarpa bilər.

Lakin şəkəri azaltmaqla yanaşı ümumi qida qəbulunu həddindən artıq məhdudlaşdırmaq düzgün deyil. Orqanizmin enerji, zülal, yağ, karbohidrat, vitamin və mineral ehtiyacları qarşılanmalıdır.

3-cü həftə: Qidalanma vərdişləri dəyişir

Bir neçə həftə ərzində insan şəkərin hansı məhsullarda gizli şəkildə olduğunu daha yaxşı fərq etməyə başlayır.

Hazır souslar, səhər yeməyi üçün bəzi dənli məhsullar, şirinləşdirilmiş içkilər, paketlənmiş qəlyanaltılar və müxtəlif desertlər əlavə şəkərin mənbəyi ola bilər.

Etiketləri oxumaq bu mərhələdə faydalı vərdişə çevrilə bilər. Məhsulun tərkibində şəkər, qlükoza siropu, fruktoza siropu, saxaroza və digər əlavə şəkər mənbələrinin olub-olmamasına diqqət etmək mümkündür.

30-cu gün: Nə dəyişə bilər?

Bir ay ərzində əlavə şəkərin qəbulunu əhəmiyyətli dərəcədə azaltmaq bəzi insanlarda bir neçə müsbət dəyişikliklə müşayiət oluna bilər.

Şirin qidalara istək azala, qidaların təbii dadı daha yaxşı hiss edilə və gündəlik qidalanma daha nizamlı ola bilər.

Əgər insan şəkərli içkilər, şirniyyat və yüksək kalorili desertləri azaltmaqla yanaşı ümumi kalori qəbulunu da aşağı salıbsa, çəki itkisi də baş verə bilər. Lakin bu, yalnız şəkərdən imtinanın avtomatik nəticəsi deyil. Nəticə ümumi qidalanma və fiziki aktivlikdən asılıdır.

Əlavə şəkərin azaldılması diş sağlamlığı baxımından da faydalıdır. Çünki tez-tez şəkər qəbul etmək kariyes riskini artıran amillərdən biridir.

Şəkəri tamamilə kəsmək lazımdır?

Xeyr. Orqanizmin karbohidratlara ehtiyacı var və meyvə, tərəvəz, süd və digər qidalarda təbii şəkildə olan şəkərlə əlavə edilmiş şəkəri bir-birindən fərqləndirmək vacibdir.

Əsas məqsəd bütün şəkər mənbələrini qidadan çıxarmaq deyil, əlavə şəkərin həddindən artıq qəbulunu azaltmaqdır.

Bu səbəbdən şirin içkiləri su ilə əvəz etmək, çay və qəhvəyə əlavə olunan şəkəri tədricən azaltmaq, desertləri daha az və kiçik porsiyalarda qəbul etmək daha davamlı yanaşma ola bilər.

Şəkərdən imtina etdikdə ilk günlərdə şirin qidalara güclü istək yarana bilər. Sonrakı həftələrdə isə dad duyumu və qidalanma vərdişləri dəyişə bilər. Bir ayın sonunda bəzi insanlarda enerji səviyyəsinin daha sabit olması, şirin qidalara istəyin azalması və çəkiyə nəzarətin asanlaşması müşahidə edilə bilər.

Lakin nəticələr fərdi xüsusiyyətlərdən, gündəlik qidalanmadan, fiziki aktivlikdən və ümumi sağlamlıq vəziyyətindən asılıdır. Şəkəri azaltmaq sağlam qidalanmanın yalnız bir hissəsidir.

Kübra Musayeva

XƏBƏR LENTİ
09 OKTYABR 2026
Bütün Xəbərlər