Prezident Əliyev Qafqaz Respublikası yaratmaq istəyir?

Cənubi Qafqaz bu gün sanki dünyanın iki böyük alov nöqtəsi – Ukrayna və İran cəbhələri arasında sıxılıb qalmış strateji adanı xatırladır. Bu çətin coğrafiyada Azərbaycan sadəcə bir dövlət deyil, həm də regionun təhlükəsizliyini və logistikasını çiyinlərində daşıyan əsas güc mərkəzi kimi çıxış edir. Gürcüstanın iqtisadi dayanıqlığı və Qərblə əlaqələri məhz Azərbaycanın çəkdiyi enerji və nəqliyyat xətləri üzərindən keçir. İndi isə gündəmdə Ermənistanla olan Zəngəzur dəhlizi (TRIPP) məsələsi var ki, 2026-cı ildə tikinti mərhələsinə keçilməsi planlaşdırılan bu layihə regionun bütün simasını dəyişə bilər.

Bəs, bu qədər sıx iqtisadi bağlar gələcəkdə regionun siyasi birliyinə – bir növ "Qafqaz Konfederasiyası"na yol aça bilərmi?

Tarixə baxsaq, bu ideya yeni deyil. 1918-ci ildə və sonrakı mühacirət illərində Qafqazın vahid bir güc olması üçün cəhdlər edilib. Lakin hər dəfə etnik münaqişələr, xarici güclərin müdaxiləsi və ölkələrin suverenlik həssaslığı bu planları yarımçıq qoyub. Bu gün də mənzərə çox fərqli deyil. Ermənistandakı revanşist meyillər, Gürcüstanın üzünü tam Qərbə çevirməsi və Azərbaycanın öz müstəqil xarici siyasət xəttini hər şeydən üstün tutması yaxın gələcəkdə vahid bir siyasi dam altında birləşməyi çətinləşdirir.

Amma bu, o demək deyil ki, əməkdaşlıq qeyri-mümkündür. Əksinə, biz indi daha real və ayağı yerə basan bir modelə – funksional tərəfdaşlığa doğru gedirik. 

Azərbaycan öz praqmatik siyasəti ilə həm Türkiyə ilə müttəfiqliyini qoruyur, həm Rusiya və İranla balans saxlayır, həm də Avropanın enerji ehtiyacını qarşılayır. Bu "tək güclü aktor" modeli regionu xaosdan qoruyan əsas qalxandır. Əgər Ermənistan da bu qatara vaxtında minə bilsə, Cənubi Qafqaz müharibə meydanı deyil, dünyanın ən önəmli tranzit və rifah mərkəzinə çevriləcək.

Qiymət Mahir