Hökumət əhaliyə ərzaq və su ehtiyatı toplamağı tövsiyə etdi
Britaniyada hər bir vətəndaşa fövqəladə hallar zamanı hazırlıqlı olmaq üçün 9 litrədək içməli su və üç günlük ərzaq ehtiyatı toplamaq tövsiyə olunur. Hökumətin yeni təlimatı hava şəraiti, kiberhücumlar və digər ciddi fövqəladə hallar zamanı ailələrin ən azı 72 saat ərzində öz ehtiyaclarını müstəqil şəkildə qarşılaya bilməsini nəzərdə tutur.
TodayPress TV “The Guardian” nəşrinə istinadən xəbər verir ki, “Be Ready” adlı kampaniya iqlim böhranı, texnologiyadan asılılıq və düşmən dövlətlərdən qaynaqlanan təhdidlərin təsiri ilə bağlı rəsmi narahatlıqların artdığı bir vaxtda həyata keçirilir.
Təhlükəsizlik naziri Den Cervis bildirib ki, bu tövsiyələrə əməl etmək imkanı olan hər kəs onları yerinə yetirməlidir. Onun sözlərinə görə, bunlar gündəlik fövqəladə hallara hazır olmaq və ölkənin ümumi dayanıqlığını artırmaq məqsədi daşıyan sadə addımlardır.
Müdafiə naziri Ues Stritinq isə bildirib ki, Böyük Britaniya Rusiya və digər düşmən dövlətlərin gündəlik infrastrukturu hədəfə ala biləcək “dövlət tərəfindən dəstəklənən terrorizm” təhlükəsinə də hazırlaşmalıdır.
“Hibrid müharibə” və “boz zona təhdidləri” kimi terminlər mənim dövlət tərəfindən dəstəklənən terrorizm adlandırmağa üstünlük verdiyim təhlükəni geniş ictimaiyyətə dəqiq çatdırmır”, – deyə o bildirib.
Nazir əlavə edib ki, bu təhlükələr hipotetik deyil, realdır və artıq yalnız başqa ölkələrdə deyil, Britaniyanın özündə də özünü göstərir. Buna görə də ölkənin həm milli müdafiəsi, həm də ümumi dayanıqlığı məsələsinə daha ciddi yanaşmaq lazımdır.
Onun sözlərinə görə, ev təsərrüfatları və müəssisələr fövqəladə vəziyyətlərə nə dərəcədə hazır olduqlarını və gündəlik həyatda yarana biləcək çətinliklər zamanı necə davranacaqlarını bilməlidirlər.
Hökumətin tövsiyəsinə əsasən, insanlar evlərində yorğan, nağd pul, ilk tibbi yardım çantası, batareyaları olan fənər və əl ilə işləyən FM radio saxlamalıdırlar. Hər bir şəxs üçün gündəlik içməli su ehtiyacı 3 litr hesablanır. Yemək bişirmək və yuyunmaq üçün isə əlavə su ehtiyatına ehtiyac olduğu bildirilir.
Hökumət avqust ayında Britaniya vətəndaşlarına konservləşdirilmiş ərzaq ehtiyatı toplamağın tövsiyə ediləcəyini açıqlamışdı. Lakin Nazirlər Kabinetinin həyata keçirdiyi “Be Ready” kampaniyası daha konkret tələbləri əhatə edir. Kampaniyanın sosial şəbəkələrdə və radioda reklam çarxları vasitəsilə genişləndirilməsi nəzərdə tutulur.
Üç günlük ehtiyatın yaradılması ev təsərrüfatları üçün real və praktik tədbir hesab olunur. Bu addımla Britaniya əhalinin ciddi fasilələr və fövqəladə hallar zamanı necə hazırlaşmalı olduğuna dair tövsiyələr verən Fransa, İrlandiya Respublikası və Niderlandla eyni yanaşmanı tətbiq etmiş olacaq.
Kampaniyanın başlanması qış fırtınaları mövsümündən əvvəlki dövrə təsadüf edir. Son illərdə Böyük Britaniyada bir sıra güclü fırtınalar ciddi fəsadlara səbəb olub. Yanvar ayında “Qoretti” fırtınası ölkəyə təsir etdikdən sonra Midlands, cənub-qərb bölgələri və Uelsdə on minlərlə ev elektrik enerjisiz qalıb. Fırtına zamanı küləyin sürəti saatda təxminən 100 milə çatıb.
Bundan başqa, 2027-ci ilin indiyədək qeydə alınan ən isti il ola biləcəyi ehtimalını artıran “Super El-Nino” fenomeninin mümkün təsirləri ilə bağlı narahatlıqlar da mövcuddur. Bu hadisənin qeyri-sabit hava şəraitinə səbəb olmaqla qlobal ərzaq təchizatına və enerji sistemlərinə təsir göstərə biləcəyi bildirilir.
Tövsiyələrin açıqlanması Britaniya hökumətinə məxsus 32 internet saytının təhlükəsizlik tədbiri olaraq müvəqqəti bağlanması ilə eyni vaxta təsadüf edib. Buna milyonlarla veb-saytda istifadə olunan PHP proqramlaşdırma dilində təhlükəsizlik boşluğunun aşkarlanması səbəb olub.
Britaniyanın Milli Kibertəhlükəsizlik Mərkəzi bu boşluqdan təsirlənə biləcək təşkilatlara 50 min xəbərdarlıq göndərib. Bu hadisə müasir cəmiyyətlərin internetdən və digər kritik texnologiyalardan nə dərəcədə asılı olduğunu bir daha gündəmə gətirib.
2025-ci ilin aprelində İspaniya və Portuqaliyada da elektrik enerjisinin təchizatında qəfil fasilə yaranıb. Elektrik şəbəkəsində gərginliyin qeyri-sabitliyi nəticəsində baş verən ardıcıl nasazlıqlar bir neçə saat davam edib və təxminən 55 milyon insana təsir göstərib. Bu, son dövrlərdə Avropada qeydə alınan ən böyük elektrik kəsintilərindən biri olub.
Stritinq bildirib ki, insanlar Rusiya və digər düşmən dövlətlərin hibrid müharibə çərçivəsində həyata keçirə biləcəyi hücumlara da hazır olmalıdırlar. Belə hücumlara biznes müəssisələrinin istifadə etdiyi ödəniş sistemlərini sıradan çıxara və ya təchizat zəncirlərinin fəaliyyətini poza biləcək kiberhücumlar daxildir.
Nazir bu açıqlamaları İngiltərənin West Midlands bölgəsində, Telford şəhərində yeni tank lüləsi istehsalı zavodunda çıxışı zamanı səsləndirib. Almaniyanın “Rheinmetall” şirkətinə məxsus zavod Rusiyanın hərbi təhdidləri fonunda Britaniyanın silahlanma prosesini sürətləndirmək səylərinin bir hissəsidir. Bununla yanaşı, Stritinq ictimaiyyətin açıq müharibə səviyyəsinə çatmayan hibrid müharibə və təxribat əməliyyatlarına da hazır olmasının vacibliyini vurğulayıb.
Britaniya Kral Hərbi Dəniz Qüvvələri ölkəni Avropa qitəsi və digər ərazilərlə birləşdirən sualtı boru kəmərləri və rabitə kabellərinin yaxınlığında Rusiya kəşfiyyat gəmilərinin fəaliyyətini izləyib. Bu isə həmin infrastrukturun gələcəkdə hücuma məruz qala biləcəyi ilə bağlı narahatlıqları artırıb. Bununla belə, belə bir hücum Moskvanın mövqeyində ciddi eskalasiya hesab olunardı.
Avropa dövlətləri, xüsusilə Rusiya ilə əlaqələndirilən təxribat təhlükələri barədə getdikcə daha çox xəbərdarlıq edirlər. Bu cür əməliyyatlar infrastrukturun fəaliyyətini poza, hətta insanların təhlükəsizliyinə birbaşa təhdid yarada bilər.
Belə hadisələrə avqust ayında Almaniyanın Leypsiq hava limanında Ukraynaya məxsus yük təyyarəsinin yaxınlığında partlayıcılarla təchiz edilmiş dronun aşkarlanması, eləcə də müdafiə müəssisələrində baş verən bir sıra partlayış və yanğınlar daxildir.
Britaniya hökumətləri, istər mühafizəkarlar, istərsə də leyboristlər, ictimaiyyətdə qorxu yaratmaqda ittiham olunmaqdan çəkindikləri üçün bu cür maarifləndirici kampaniyalara nadir hallarda müraciət ediblər. Ölkədə sonuncu dəfə 1980-ci ildə nüvə müharibəsindən sağ çıxmaq yollarını izah edən “Protect and Survive” kampaniyası həyata keçirilib. Həmin kampaniyada insanlara evlərində bomba sığınacağı yaratmaq və 14 gün ərzində kifayət edəcək ərzaq ehtiyatı saxlamaq tövsiyə olunurdu.
Zəhra Məmmədova