Karbon qazı Amazonda ağacların böyüməsini sürətləndirir
Amazonda 30 illik genişmiqyaslı tədqiqatın nəticələrinə görə, artıq karbon qazı (CO₂) meşələrin böyüməsini stimullaşdırır.
TodayPress TV "Lenta.ru"ya istinadən xəbər verir ki, tədqiqat Braziliya, Böyük Britaniya və digər ölkələrdən 60 universitetin və 100-ə yaxın alimin birgə əməkdaşlığı ilə aparılıb. Nəticələr "Nature Plants" jurnalında dərc edilib.
Araşdırmanın nəticələrinə görə, tropik ağaclar CO₂-dən fotosintez üçün istifadə edir və bu, onların inkişafını, o cümlədən böyüməsini hər on ildə orta hesabla 3,2 faiz artırır. Yəni atmosferdəki artıq karbon qazı Amazonun meşələrindəki ağacların böyüməsini sürətləndirir.
Tədqiqatın müəllifləri Amazon tropik meşələrinin şiddətli quraqlıq və artan temperatur kimi iqlim dəyişikliyi faktorlarına qarşı inanılmaz dərəcədə davamlı olduğunu vurğulayıblar. Bu, meşənin böyüməsini stimullaşdırsa da, həmin meşələr hələ də ciddi təhdidlərlə qarşı-qarşıyadır: Yanğınlar və geniş miqyaslı meşə qırılması Amazon ekosisteminin ən böyük düşmənləridir.
Bu tədqiqat Amazonun daha da böyüyəcəyini göstərsə də, onun qarşısında duran təhlükələrdən heç biri aradan qaldırılmayıb. Tədqiqatın müəllifləri meşənin qorunması və yanğınların qarşısının alınmasının nə qədər vacib olduğunu da xüsusi olaraq vurğulayıblar.
Bundan əlavə, Rusiyanın iqlim böhranı nəticəsində iynəyarpaqlı meşələrin itirilməsi ilə bağlı əvvəlki proqnozlar da dəstəklənir. Temperaturun artması və alaq otlarının böyüməsi riskini artırır, bununla yanaşı rütubət azalacaq. Bu dəyişikliklərə qarşı iynəyarpaqlı meşələrin yerini Sieboldian maqnoliyası kimi bitkilər ala bilər.
Tədqiqat, həmçinin Amazonda karbon qazı artımının təbii bitki örtüyü üzərindəki təsirini, ekosistemin davamlılığını və iqlim dəyişikliyinin qlobal təsirlərini dərindən araşdırır.
Jalə Rövşən
