Netanyahunun siyasi taleyi: Atəşkəs və gizli razılaşmanın sirrləri
“Qəzzada Fələstinin radikal HƏMAS hərəkatı silahlarını təhvil verməyəcək”.
Məlumata görə, bu barədə “AFP” agentliyinə HƏMAS nümayəndəsi bildirib.
Onun sözlərinə görə, təklif olunan tərksilah məsələsi istisnadır və müzakirə mövzusu deyil.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp isə daha əvvəl bəyan edib ki, HƏMASın silah təhvil verməsi məsələsi sülh planının ikinci mərhələsində nəzərdən keçiriləcək.
Mövzunu TodayPress TV-yə şərh edən siyasi şərhçi Kənan Novruzov bildirib ki, İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunu hakimiyyətdə saxlayan yeganə amil məhz müharibə idi:
"Nəhayət, Yaxın Şərqdə sular durulurdu, ABŞ hər iki tərəfi atəşkəsə razı salmışdı. Təsadüfü deyil ki, bu atəşkəs İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahunun Vaşinqtona səfərindən sonra baş verdi. Əslində, Netanyahunun siyasi taleyi müharibədən asılı idi. Məntiqi olaraq atəşkəsdən sonra Netanyahu hakimiyyətdən getməli idi. Niyə? Çünki nəinki İsrail xalqı, hətta Netanyahunun komandasında olan bir çox siyasi fiqurlar da onun bu siyasətinə qarşı çıxırdı. Netanyahu bu gün beynəlxalq ictimaiyyətdə cinayətkar kimi tanınır".
Ekspert hesab edir ki, Tramp ilə Netanyahu arasında artıq razılaşma əldə olunub:
“Tramp Netanyahuya vəd verib ki, onun hakimiyyətdə qalması üçün əlindən gələni edəcək və hakimiyyətinə olan təhdidi aradan qaldıracaq. Bunun qarşılığında isə Netanyahu müharibəni bitirəcək. Çox güman ki, belə bir razılaşma olub. Əgər Netanyahu bir müddət də hakimiyyətdə qalarsa, biz bundan tam əmin ola bilərik ki, həqiqətən də belə razılaşma əldə olunub”.
Analitik qeyd edib ki, Trampın və İsrailin əsas şərtlərindən biri HƏMASın tərksilah olunması idi:
“Hətta Tramp bununla bağlı HƏMASa xəbərdarlıq etmişdi. İndi isə HƏMAS silahı yerə qoymur. Bu, yeni gərginliyə səbəb ola bilər və atəşkəsin kövrəkliyini artıra bilər. İsrailin HƏMASın bu addımından istifadə etməsi ilə yenidən müharibənin başlaması ehtimalı var".
Onun fikrincə, Tramp bu məsələ ilə ciddi məşğul olacaq:
“Trampa da sərf etmir ki, HƏMAS İsrailə bəhanə versin və İsrail də bundan istifadə etsin. Yəqin ki, HƏMASa təzyiqlər ediləcək. Hansısa formada HƏMAS ABŞ-nin təzyiqlərini hiss edəcək.
Tramp indiyə qədər müharibələri həm də Nobel Sülh mükafatını qazanmaq üçün bitirməyə çalışırdı, lakin həmin mükafat Venesueladan olan müxalifətçiyə verildi və Tramp kənarda qaldı. İndi onun belə bir ambisiyası yoxdur. Buna baxmayaraq, Tramp bu məsələləri yenə də həll etməyə çalışacaq. Çünki o, biznesmendir və ona sərf edir ki, müharibə bitsin, ticari-iqtisadi əlaqələr inkişaf etsin, investisiyalar artsın və s. Amma əvvəlki kimi bu məsələlərə həssas yanaşmaya bilər".
K.Novruzov gedişatın istiqamətinin tamamilə dəyişə biləcəyini proqnozlaşdırıb:
"Bir müddətdən sonra əgər HƏMAS Trampın tələblərini qulaqardına vurarsa və silahı yerə qoymaqdan imtina edərsə, Tramp İsraildən HƏMASa qarşı istifadə edib, onu məhz İsrail vasitəsilə cəzalandırmaq barədə düşünə bilər".
Jalə Rövşən
FOTOLAR
