Qızıl mədənlərindəki civə hava yolu ilə qidaları çirkləndirir
Kanada və Nigeriyadan olan alimlər müəyyən ediblər ki, qızıl hasilatında istifadə edilən civə torpaqdan deyil, birbaşa atmosferdən bitkilərə keçir.
TodayPress TV xəbər verir ki, araşdırma "Biogeosciences" jurnalında dərc olunub.
Tədqiqat Nigeriyada, kiçik qızıl mədənlərinin yaxınlığında aparılıb. Mədənə yaxın (500 metr məsafədə) yetişən bitkilərdə civə miqdarı 8 kilometr uzaqda yetişənlərlə müqayisədə 10-50 dəfə çox olub.
Alimlər civə izotoplarını təhlil edərək sübut ediblər ki, bitkilər civəni kökləri ilə deyil, yarpaqları vasitəsilə qəbul edirlər.
Bu isə o deməkdir ki, havadakı civə kənd təsərrüfatı məhsullarını birbaşa çirkləndirir və insan sağlamlığı üçün risk yaradır. Ən çox civə yarpaqlı bitkilərdə toplanır, kassava və qarğıdalı kimi kök bitkilərdə isə nisbətən az olur.
Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, beynəlxalq limitlərdən aşağı olsa da, bu səviyyələr yerli icmalar üçün təhlükəli ola bilər, çünki civəyə uzunmüddətli məruz qalma sinir sisteminə və ürək-damar sağlamlığına ciddi zərər vurur.
Tədqiqatçılar Minamata Konvensiyasının tədbirlərinə yenidən baxmağı və kənd təsərrüfatı məhsullarının civə ilə çirklənməsinə nəzarət mexanizmlərinin yaradılmasını təklif edirlər.
Türkan İsgəndərli
