Omega-3 istifadə edənlərə XƏBƏRDARLIQ! Təzə görünən kapsul əslində xarab ola bilər...
Bioloq və qida texnoloqlarından ibarət qrup məşhur dəniz mənşəli yağların xarab olmasının dəqiq molekulyar mexanizmlərini müəyyənləşdirib. Araşdırma göstərib ki, hətta ən faydalı yağlar belə saxlanma zamanı öz xüsusiyyətlərini sürətlə itirə bilər.
TodayPress TV xəbər verir ki, mütəxəssislər kütlə spektrometriyasından istifadə etməklə Omega-3 əlavələrinin tərkibindəki fosfolipidlərin necə oksidləşdiyini ətraflı izləyiblər. Bu nəticələrin gələcəkdə dünya qida sənayesində məhsulların təzəliyinin qiymətləndirilməsi standartlarını tamamilə dəyişə biləcəyi bildirilir.
Tədqiqatın mərkəzində kril yağı, midyə yağı və dəniz xiyarının (trepanqın) ekstraktı olub. Bu məhsullar yüksək biomənimsənilmə qabiliyyətinə malik və orqanizm tərəfindən asanlıqla mənimsənilən, iltihab proseslərini effektiv şəkildə azaldan xüsusi yağlar – fosfolipidlərlə zəngindir. Lakin onların mürəkkəb kimyəvi quruluşu bu maddələri oksigenə qarşı olduqca həssas edir.
Keyfiyyətin yoxlanılması üçün istifadə olunan və yalnız ümumi peroksid göstəricisini ölçən ənənəvi üsulların isə kifayət qədər dəqiq olmadığı müəyyənləşdirilib. Bu üsullar xarab olmanın son mərhələsini qeydə alır, lakin erkən mərhələlərdə başlayan gizli qocalma proseslərini aşkar edə bilmir.
Yüksək effektivlikli xromatoqrafiya tətbiq edən tədqiqatçılar oksidləşmiş fosfolipidlərin 69 molekulyar növünü müəyyənləşdiriblər. Məlum olub ki, hər bir yağ növü özünəməxsus şəkildə xarab olur: kril yağında müəyyən birləşmələr daha sürətlə parçalanırsa, midyə yağında tamamilə başqa birləşmələr parçalanır.
Alimlər, həmçinin deqradasiyanın etibarlı göstəricisini – dioksi birləşmələrin epoksidlərə nisbətini müəyyən ediblər. Məhsulun təzəliyi azaldıqca bu nisbət davamlı olaraq artır və onun xarab olmasını riyazi olaraq proqnozlaşdırmağa imkan verir.
Tədqiqatın müəllifləri vurğulayırlar ki, saxlanmanın ilk günlərində yağlarda sonradan karbon zəncirlərinin qırılması ilə parçalanan aralıq kimyəvi maddələr əmələ gəlir. Bu isə o deməkdir ki, bioloji aktiv əlavə xarici görünüşünü və xoşagəlməz qoxusunun olmadığını qorusa da, mikro səviyyədə artıq qida dəyərini itirməyə başlaya bilər.
Bu dərin proseslərin başa düşülməsi Omega-3 əlavələrinin istehlakına yanaşmanın yenidən nəzərdən keçirilməsini zəruri edir. Tədqiqatçılara görə, Omega-3-ün real təzəliyi yalnız qablaşdırmanın üzərindəki tarixlə deyil, yağların faktiki vəziyyəti ilə qiymətləndirilməlidir.
Qiymət Mahir